Neidio i'r prif gynnwy

Ymroddiad Mam a Merch sy'n Nyrsys i Ofal Cleifion yng Ngwent

Darganfu Ann Price, o Ben-hos, mai nyrsio oedd ei galwad mewn bywyd pan wisgodd wisg nyrs am y tro cyntaf yn saith oed. Dros drigain mlynedd yn ddiweddarach, mae hi newydd ddathlu hanner can mlynedd anhygoel yn y proffesiwn nyrsio – galwedigaeth sydd hefyd yn cael ei rhannu gan ei merch a chyd-nyrs yng Ngwent, Helen.

Drwy gydol ei gyrfa ryfeddol, mae Ann, 70 oed, wedi adeiladu etifeddiaeth sylweddol, gan arwain nifer o brosiectau’r bwrdd iechyd sydd wedi trawsnewid gofal cleifion a recriwtio nyrsys yng Ngwent. Dau o’r rhai mwyaf nodedig yw ei rôl wrth sefydlu rhaglen sefydlu flaenllaw ar gyfer pob nyrs newydd gofrestredig – Taith Rhagoriaeth – a’i chyfraniad at sefydlu grwpiau adsefydlu cardiaidd, y mae’r ddau yn parhau i gael eu defnyddio hyd heddiw.

Ym mhob rôl y mae wedi’i chyflawni, mae Ann wastad wedi rhoi ei chleifion wrth galon popeth y mae’n ei wneud.

“Beth sy’n bwysig i gleifion a’u perthnasau sy’n bwysig i mi. Pan oeddwn yn chwaer ward am bron i ddegawd, roedd y ward yn derbyn adborth cadarnhaol yn gyson. Rwy’n gwybod mai’r cyfathrebu â chleifion, perthnasau a staff oedd wrth wraidd hynny, ac annog staff i gyfathrebu’n dda,” meddai Ann.

“Gofal cleifion yw fy mhrif flaenoriaeth. Fy ail angerdd yw cefnogi nyrsys newydd gofrestredig. Rwyf bob amser wedi dweud mai tyfu pobl yw fy swydd.”

Gan ddefnyddio ei degawdau o brofiad clinigol, mae Ann wedi gallu sianelu ei hangerdd dros nyrsio a gwella ansawdd i mewn i addysgu eraill drwy amryw rolau addysg, yn ogystal â dychwelyd yn fyr i ddyletswyddau clinigol yn ystod Pandemig Covid-19. Bellach, gan weithio’n rhan-amser fel Prif Nyrs dros Addysg mewn Gofal Sylfaenol, mae’n cefnogi nyrsys drwy’r rhaglen sefydlu y bu hithau’n ei sefydlu.

Dywedodd Ann:

“Er fy mod yn colli cleifion yn fawr, rwy’n cael yr un teimlad o foddhad pan fyddaf yn gallu helpu nyrsys i ddatblygu i deimlo am nyrsio fel yr wyf fi.”

Yn adnabyddus am ei phroffesiynoldeb, ei thegwch, ei gwybodaeth a’i hesgidiau ‘clipetty’, mae Ann wedi ysbrydoli degawdau o nyrsys yng Ngwent – ac nid yw ei merch, Helen, yn eithriad.

Mae gyrfa nyrsio Helen, sy’n ymestyn dros ddegawd, wedi mynd â hi ar draws sawl ysbyty a gwasanaeth i rolau sy’n adlewyrchu ei hangerdd dros rhyddhau cleifion a gofal pobl hŷn, ochr yn ochr â’i rôl bresennol fel Uwch Nyrs dros Feddygaeth. Er bod Helen, 41 oed, yn anfodlon ar y dechrau i ddilyn ôl troed ei mam, arweiniodd ei hawydd i weithio gyda phobl ati i ymuno â’r Bwrdd Iechyd fel cynorthwyydd gofal iechyd yn 21 oed, lle daeth o hyd i’w galwad ei hun ar unwaith.

“Cyn gynted ag y dechreuais i [nyrsio], fe wnes i ei garu o’r dechrau ac roeddwn i’n gwybod nad oeddwn i eisiau gwneud unrhyw beth arall,” meddai Helen, a ddychwelodd i’r brifysgol i gwblhau ei chymhwyster nyrsio ar ôl saith mlynedd fel cynorthwyydd gofal iechyd.
“Does dim byd yn fwy o fraint na gallu rhoi’r diogelwch a’r cysur hwnnw i rywun fel nyrs. Y ffordd y mae cleifion yn edrych arnoch ac yn gwenu arnoch — mae’n golygu cymaint iddyn nhw. Dyna beth yw popeth.”

“Rwy’n dal i deimlo mai nyrs oeddwn i fod, roedd angen i mi gael y profiadau bywyd ychwanegol hynny i ddod yn y nyrs ydw i heddiw.”

Er gwaethaf meithrin gyrfa nyrsio lewyrchus yn ei rhinwedd ei hun, mae Helen yn rhoi clod i esiampl ddisglair ei mam o nyrsio da am lunio pwy ydyw heddiw.

Dywedodd Helen:

“Mae gweld fy mam fel nyrs wedi fy helpu gymaint. Mae hi’n eithaf enwog ymhlith y nyrsys yma. Mae ganddi bob un o’r gwerthoedd a’r rhinweddau sy’n gwneud nyrs dda. Rwy’n edrych arni ac yn meddwl ei bod hi’n ysbrydoledig. Mae hi mor broffesiynol ac mae wedi fy helpu’n fawr gyda fy hyder fy hun.”

“Os byddaf i byth yn hanner y nyrs ydy hi, byddaf yn gorffen fy ngyrfa yn berson hapus iawn. Rwy’n teimlo’n hynod, hynod freintiedig i gael gweithio gyda fy mam a gwneud yr hyn rydyn ni’n ei wneud gyda’n gilydd — mae’n beth arbennig iawn i’w rannu.”

Mae Ann yn teimlo’r un balchder yn ei merch, sy’n rhannu ei hangerdd dros wella ansawdd, diogelwch cleifion a goruchwyliaeth glinigol.

“Pan rwy’n clywed beth sydd gan Helen i’w ddweud amdanaf i, rwy’n teimlo’n union yr un fath amdani hi,” meddai Ann.
“Mae hi fel fi — ond mae hi hefyd yn hi ei hun. Nid yw dilyn yn fy ôl troed i yn beth hawdd, rwy’n siŵr, ond mae ganddi barch mawr yn ei rhinwedd ei hun.”

“Mae hi hefyd yn nyrs annibynnol a galluog iawn sydd wedi ffurfio ei hunaniaeth a’i llwybr gyrfa ei hun gydag urddas ac angerdd, gan wybod pwy ydy hi a beth mae eisiau ei gyflawni wrth iddi geisio rhagoriaeth mewn gofal cleifion.”

Er mai dim ond un cyfle y maent wedi’i gael i weithio gyda’i gilydd ar yr un ward, mae Ann a Helen yn dibynnu’n aml ar ei gilydd am gyngor ac arweiniad.

Dywedodd Helen:

“Rydyn ni’n trafod ac yn dadlau weithiau, ond rydyn ni’n barchus iawn o safbwynt proffesiynol tuag at farn ein gilydd. Rydyn ni’n dod â’n profiadau ein hunain i ddysgu oddi wrth ein gilydd a chyrraedd yr un nod.”

Er gwaethaf gyrfa o hanner can mlynedd, nid oes gan Ann unrhyw gynlluniau i ymddeol eto:

“Rwyf eisiau bod yma cyhyd ag y gallaf — neu gyhyd ag y byddan nhw’n fy nghadw i, beth bynnag!”

Heddiw, ar Ddiwrnod Rhyngwladol y Nyrsys, rydym yn dathlu ymroddiad anhygoel a chyfraniadau hanfodol nyrsys ledled y byd.